Nieuwe bestuursvormen in hoger onderwijs combineren op een creatieve wijze de inbreng van de overheid en de markt. De instellingen krijgen meer ruimte voor een eigen beleid op basis van een basisfinanciering door de overheid, aangevuld met fondsen van bedrijven. In ruil voor die autonomie koppelt de overheid financiering aan prestaties en kwaliteitszorg. Dat stelt de OECD (Organization for Economic Co-operation and Development) vast in het rapport Education Policy Analysis 2003. Binnen de hogeschool of universiteit verliezen de individuele departementen hun macht omdat de klemtoon wordt verlegd naar een strategie voor de instelling als geheel. In de bestuursorganen die voorheen gedomineerd werden door academici, zetelen nu ook buitenstaanders. Bestuurders worden gekozen om hun leiderschapscapaciteiten, niet om hun academisch dossier.