Vanaf 1 september 2004 moet een school een pedagogische of ouderraad oprichten als 10 % van het personeel of de ouders erom vraagt. Secundaire scholen moeten een leerlingenraad oprichten. Ze zijn hier niet toe verplicht als het schoolreglement de leerlingen op een andere manier bij het schoolbeleid betrekt, tenzij ook hier 10 % van de leerlingen erom vraagt. Lagere scholen moeten een leerlingenraad oprichten als 10 % van de elf- tot dertienjarige leerlingen dat wenst.
Schoolbestuur, leraren, ouders en leerlingen moeten de school uitbouwen tot een democratische leefgemeenschap. Een nieuwe omzendbrief over lokale participatie in basis- en secundair onderwijs wijst op dit beginsel uit het participatiedecreet, dat op 1 september al gedeeltelijk van start gaat. Ook de volledige decreettekst verscheen in Edulex.