Een nieuw schooljaar draagt traditioneel een rugzakje met nieuwe initiatieven en maatregelen met zich mee.
Wat verandert er dit jaar voor jou, je leerlingen en je school?

• Voor jou
• Voor je leerlingen
• Voor je school

Voor jou: 

• Algemeen rookverbod

Vanaf 1 september 2008 geldt er een algemeen rookverbod op school. Niet enkel leerlingen, maar ook leraren, ouders en andere personen die op de speelplaats of in de schoolgebouwen komen, mogen daar niet meer roken. De inspectie zal controleren of het verbod wordt gerespecteerd. Er worden ook middelen uitgetrokken voor rookpreventie en rookstopbegeleiding van leerlingen en leraren om een volledig rookvrije school voor te bereiden.
Het volledige rookverbod in Vlaamse scholen geldt enkel voor scholen van het basis- en secundair onderwijs. Vaak maken centra voor volwassenenonderwijs en academies voor deeltijds kunstonderwijs gebruik van de accommodatie van die scholen. Wanneer daar tussen halfzeven 's avonds en halfzeven 's ochtends of in het weekend geen leerplichtige leerlingen aanwezig zijn, mogen de cursisten wél roken op de speelplaats of de open ruimte van de school. De school van het leerplichtonderwijs kan dat wel verbieden. Wanneer de cursussen plaatsvinden op eigen terrein, mag roken volgens het decreet altijd (ook tussen 7.30 en 18.30 u.), maar de instelling kan dat verbieden. Uiteraard blijft de bestaande reglementering die het roken in de gesloten publieke ruimte verbiedt van kracht.

• Premies hospitalisatieverzekering aangepast

Verzekeraar Ethias past vanaf 1 september 2008 de bestaande polis van zijn collectieve hospitalisatieverzekering voor het onderwijspersoneel aan. Omdat de schadestatistieken hoog zijn in de categorie 50-64 jaar, verhoogt de premie voor deze groep van 220 naar 242 euro. Voor de 21- tot 49-jarigen daalt de premie van 139,15 naar 121 euro. Voor de andere categorieën blijft de premie dezelfde. De premies liggen vast tot 2010. De bestaande waarborgen, zoals een vergoeding tot drie keer de wettelijke tussenkomst, twee maanden pre- en zes maanden posthospitalisatie en een franchise van 75 euro bij opname in eenpersoonskamer, blijven bestaan.
Heb je vragen over aansluiting of facturatie? Bel 011 28 22 40 of mail contract.hospicollectief@ethias.be. Wil je meer weten over schaderegeling? Bel 011 28 27 60 of mail schade.gezondheidszorg@ethias.be.

• Profiel voor clb-medewerkers

Clb-medewerkers krijgen een clb-profiel: dat is een helder takenpakket. Onderzoek wees uit dat leerlingen, ouders en schoolpersoneelsleden doorgaans tevreden tot heel tevreden zijn over de begeleiding van de clb’s. Maar 74 procent van de leerlingen en 51 procent van de ouders weten vooraf niet wat ze mogen verwachten van de clb-begeleiding. Het clb-profiel moet dat mee verhelpen.

• Premie voor bedrijfsstage

Wanneer leraren in een beurtrol op bedrijfsstage gaan, kan een school nu een vervanger voor een langere periode aanwerven. Vanaf 1 september zullen leraren die een stage doen tijdens de schoolvakanties van ten minste vijf werkdagen een premie van 50 euro per dag krijgen in de vorm van een toelage. Bovendien wordt het in álle scholen mogelijk om leraren op bedrijfsstage te vervangen door een door de overheid betaalde leraar. Eerder was dit slechts mogelijk voor één derde van de scholen.

Voor je leerlingen:

Algemeen

• Schooltoelagesysteem

Vanaf 1 september 2008 kunnen kleuters een schooltoelage van 80 euro krijgen. Voor een kind in het lager onderwijs is dat 116 euro, voor een leerling voltijds secundair 377 euro, voor een leerling van het deeltijds secundair onderwijs 234 euro. De gemiddelde studietoelage voor studenten hoger onderwijs bedraagt 1 571 euro.

• Minder lange busritten

Sinds 2005 is het aantal schoolbusritten voor het buitengewoon onderwijs, waarbij de verst wonende leerling langer dan vier uur per dag onderweg is, meer dan gehalveerd. Vanaf 1 september 2008 mag geen enkele rit nog langer duren dan 220 minuten per dag.
 

Basisonderwijs

• Maximumfactuur voor basisonderwijs

Per schooljaar geldt er een scherpe maximumfactuur van 20 euro per kleuter en 60 euro per leerling lager onderwijs voor bijkomende activiteiten (bv. toneelbezoek) en materialen (bv. verplicht abonnement op tijdschrift). Voor meerdaagse uitstappen komt er een minder scherpe maximumfactuur van 360 euro per leerling voor de volledige duur van het lager onderwijs.

•  Duurzaam naar school in 76 gemeentes

In 76 gemeenten starten initiatieven die kinderen van het basisonderwijs en hun ouders moeten aanzetten om meer te voet en met de fiets naar school te gaan. In 76 gemeenten gaat vanaf 1 september 2008 het project ’Duurzaam Naar School’ van start. Duurzaam Naar School is een actieplan om leerlingen uit het basisonderwijs zoveel mogelijk met de fiets en te voet naar school te laten gaan. Gemeenten die initiatieven rond de zachte weggebruiker organiseren, kunnen daarvoor subsidies krijgen. Aanvullend kunnen gemeenten in een tweede stap subsidies krijgen voor de organisatie van netoverschrijdend leerlingenvervoer.

Secundair onderwijs

• Persoonlijke ontwikkelingstrajecten

Twaalf centra voor deeltijdse vorming zullen in totaal 165 'persoonlijke ontwikkelingstrajecten' aanbieden. Doel is jongeren met persoonlijke of sociale problemen in het deeltijds beroepsonderwijs weer op het goede spoor te krijgen. Via individuele begeleiding en groepsactiviteiten leren ze weer voldoende structuur in hun leven brengen. Zo kunnen ze opnieuw afwisselend leren en werken zodat ze een beroepskwalificatie kunnen halen.
De pilootprojecten liepen tot eind augustus 2008 in de regio's Antwerpen, Gent, Oostende, Leuven, Kortrijk, Hasselt, Brussel en de Kempen. De persoonlijke ontwikkelingstrajecten vormen vanaf 1 september 2008 een belangrijk onderdeel van het decreet rond afwisselend leren en werken.

• Vak leren via hoogtechnologische machines VDAB

Ruim 18 000 leerlingen van het tweede en derde leerjaar van de derde graad tso/bso/buso kunnen hun praktijkoefeningen uitproberen op de meest recente hoogtechnologische apparatuur. De 64 competentiecentra van de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling (VDAB) stellen hun deuren open voor deze jongeren. Ze kunnen met de klas tot 72 uur de opleidingsinfrastructuur gratis gebruiken. De Regionale Technologische Centra (RTC) houden scholen op de hoogte van het beschikbare aanbod.

• Deeltijds leren = deeltijds werken

Voor jongeren betekent deeltijds leren vanaf 1 september 2008 ook altijd deeltijds werken. Het Vlaams Parlement keurde het decreet 'Leren en Werken' goed. Dat decreet hertekent het landschap van het deeltijds beroepssecundair onderwijs (DBSO), de leertijd en de deeltijdse vorming. Het bestaat uit vier pijlers: een voltijds engagement voor zoveel mogelijk jongeren realiseren, volwaardige certificering tot stand brengen, afstemming tussen dbso, leertijd en deeltijdse vorming vergroten en een traject op maat van iedere jongere aanbieden.

Wie deeltijds leert, zal voortaan dus ook deeltijds werken. Enerzijds doordat iedereen goede mogelijkheden en trajecten voor werkervaring op maat aangeboden krijgt, anderzijds door kordaat optreden tegen jongeren die er de kantjes van aflopen.

• Verbindingsofficier voor geplaatste jongeren

Soms worden schoolgaande kinderen en jongeren omwille van een problematische opvoedingssituatie of een misdrijf opgenomen in één van de Gemeenschapsinstellingen voor Bijzondere Jeugdzorg of in het federaal centrum te Everberg.  Tijdens hun verblijf in de instelling lopen ze meestal elders school. Bij hun terugkeer kunnen ze terug de draad opnemen in hun oude school of wordt er een nieuwe school gezocht. Om al deze overgangen tussen onderwijs en de instellingen beter te laten verlopen en de reïntegratie van deze kinderen en jongeren zo soepel mogelijk te laten verlopen, gaan er vanaf 1 september 2008, gedurende één schooljaar, verbindingsfunctionarissen aan de slag in de Gemeenschapsinstellingen voor Bijzondere Jeugdzorg en in het federaal centrum te Everberg.  Ze zullen een brug slaan tussen de jeugdinstellingen en het onderwijs om de integratie van de leerling te vergroten en hem zoveel mogelijk doelgerichte leer- en algemene hulp te geven.

Voor je school:

Basisonderwijs

• Lestijden voor kinderen uit open asielcentra

Vanaf 1 september 2008 krijgen basisscholen waar kinderen uit open asielcentra schoollopen aanvullende lestijden. Hierdoor kunnen deze vaak landelijke buurtscholen ook onthaalonderwijs organiseren. Alle kinderen winnen hierbij. De kinderen van asielzoekers leren beter Nederlands en kunnen zich zo sneller integreren in de klas en de school. Voor de andere kinderen verlopen de lessen vlotter.

• Lestijden voor instappende kleuters

Het systeem van de zogenaamde instapklasjes voor de jongste kleuters wordt verfijnd. Elke extra kleuter in een instapklasje zal voortaan ook effectief één extra lestijd opleveren (vroeger was dat 0,8 lestijden).

• Meer budget voor zorg

Het budget voor zorguren in het basisonderwijs stijgt van 29 naar 50 miljoen euro. Zorguren zijn bestemd voor leerlingen met functiebeperkingen. Het hele mechanisme van de puntenenveloppen voor ‘zorg’ wordt vereenvoudigd en geïntegreerd in één enveloppe die toegekend wordt aan de scholengemeenschappen. Met de ene enveloppe kunnen scholengemeenschappen basisonderwijs de volgende opdrachten aanpakken:
- alle zorginitiatieven op het niveau van de school en de scholengemeenschap coördineren;
- het onderwijzend personeel ondersteunen;
- leerlingen begeleiden;
- kleuterparticipatie bevorderen.

Basis- en secundair onderwijs

• Meer werkingsmiddelen

De werkingsmiddelen voor het basisonderwijs stijgen met 85 miljoen euro, die van het secundair onderwijs met 40 miljoen euro. Ze worden ook op een andere manier verdeeld: de lat tussen de netten wordt gelijk gelegd en leerlingenkenmerken spelen mee.

• Extra GOK-uren voor BO en SO

Het aantal uren voor gelijke onderwijskansen (GOK) in het basis- en secundair onderwijs gaat fors omhoog. GOK-uren zijn extra uren die scholen ontvangen op basis van hun kansarmoedeprofiel en waarmee ze leraren kunnen aanwerven om een gelijkekansenbeleid te voeren.

De uitbreiding van de middelen gaat gepaard met een vereenvoudiging van het systeem voor het secundair onderwijs. Voortaan zullen in de tweede en de derde graad dezelfde indicatoren worden gehanteerd als in de eerste graad.

• Experimenten met wachtrijen bij inschrijvingen

Tijdens het schooljaar 2008-2009 en 2009-2010 kunnen scholen experimenteren met procedures die wachtrijen en kampeertoestanden helpen oplossen.
Het GOK-decreet garandeert het recht op inschrijving voor alle leerlingen in elke school. Een beperkt aantal scholen heeft een capaciteitsprobleem, met wachtrijen en kampeertoestanden van ouders die hun kind willen inschrijven tot gevolg. Om dit probleem op te lossen, kunnen scholen in Vlaanderen en Brussel de volgende twee jaar experimenteren met methodes om wachtrijen en kampeertoestanden te vermijden. De gelijke behandeling van de leerlingen mag niet in het gedrang komen en moet er een akkoord zijn over het experiment in het lokaal overlegplatform (LOP).

Volwassenenonderwijs

• Hervormingen voelbaar in de praktijk

Het nieuwe decreet volwassenenonderwijs is bijna volledig ingevoerd.
De volgende luiken van het decreet worden geïmplementeerd vanaf 1 september 2008:
- het nieuwe personeelsstatuut (CODO-statuut) en het nieuwe financieringssysteem voor de Centra voor Basiseducatie;
- de fusie van de Centra voor Basiseducatie (van 29 naar 13 centra);
- de samenwerkingsovereenkomsten met de dertien consortia volwassenenonderwijs.